جراحی­های ایمپلنت

ايمپلنت دنداني چيست؟

ايمپلنت دندانی يک قطعه فلزي­­ از ­جنس­ تيتانيوم و ­يا آلياژهاي تيتانيوم مي باشد که در استخوان فک جايگزين ريشه ازدست­رفته مي­ شود. امروزه با استفاده از تکنولوژی نانو، آلیاژهای فلز تيتانيوم بيشترين قابليت سازش بیولوژیک با بافتهای استخوان را به دست آورده ­اند و پس از مدت کوتاهی با استخوان اتصال محکم پيدا مي­ کنند.­­ ايمپلنت يک روش درمانی کاملاً اثبات شده و مورد پذيرش در سراسر جهان است که روز به روز بيماران بيشتري از آن بهره مند مي­ شوند. ایمپلنت­های دندانی را می ­توان به عنوان نسل سوم دندانهای بشر در نظر گرفت. چنانچه دندانهای شیری را به عنوان نسل اول و دندانهای دائمی را به عنوان نسل دوم در نظر بگیریم، ایمپلنت­های دندانی را می ­توان نسل سوم دندانهای بشر محسوب نمود. اولین ایمپلنت را پروفسور برانمارک در سال ۱۹۶۵ میلادی در دهان یک بیمار کار گذاشت و چند سال قبل، چهلمین سالگرد کارکرد آن ایمپلنت جشن گرفته شد.

سيستم دنداني هر فرد مي­ تواند نشانه­ اي از شخصيت او ­باشد. بنابراين اگر دندان فردی از بين برود بايد جايگزين شود در غير اينصورت مشکلات فراواني بوجود مي­ آورد. راههاي گوناگوني براي حل مشکل بي­ دنداني وجود دارد و شواهد علمی نشان می­ دهند که در حال حاضر ايمپلنت بهترين راه حل براي جايگزيني دندان ازدست­رفته می­ باشد.

 

درمان با ايمپلنت دندانی چه مزايايی بر درمان با روشهای مرسوم دندانپزشکی دارد؟

  • در­ مقابل پروتز ثابت دندانی (بريج)، ­ايمپلنت از­ تراش دندانهای مجاور جلوگيری می ­کند. بايد بدانيد تراش دندانهاي پايه، طول عمر دندانها را کم خواهد کرد و احتمال پوسيدگی آنها را افزايش مي­ دهد.
  • در مقابل پروتز دندانی متحرک (پارسيل)، ايمپلنت باعث صدمه به دندانهای مجاور نمی ­شود، از انتقال فشار بر روی دندانهای باقی مانده جلوگيری می­ کند، زيبايي را افزايش وکيفيت جوندگی را ارتقاء مي ­دهد. از تحليل استخوان فک جلوگيری مي ­کند و بيمار هنگام غذا خوردن و صحبت کردن مشکلات دندان متحرک را نخواهد داشت.
  • در مقابل پروتز دندانی کامل (دنچر)، ايمپلنت ضمن ارتقاء کيفيت جوندگی، از تحليل استخوان فک جلوگيری مي ­کند. از آنجاییکه ايمپلنت مانند عضوی از بدن فرد مي ­شود لذا بيمار­­ دچار احساس ناراحتی ناشی ازدست دادن دندانها نمي ­شود و اعتماد به نفس بيمار برمی ­گردد. جابه­جايي و لقي (دست دندان) دنچر وجود ندارد و غذا خوردن، جويدن و صحبت کردن بیمار مانند حالت طبیعی خواهد بود.

 

آيا دندانهايي که بر پايه ايمپلنت­ ها استوار هستند به اندازه دندانهای طبيعی قوی هستند؟

بله تحقيقات نشان داده است که در مواردی ايمپلنت­ ها مستحکم­تر از دندانهای طبيعی هستند اما باید توجه داشت که آنها همه مزایای دندانهای طبیعی را ندارند بلکه الگو یا مدلی شبیه و نزدیک به دندانهای طبیعی هستند.

 

آيا هر کسي مي­ تواند کانديد درمان ايمپلنت باشد؟

به طور کلی به جز افراد مبتلا به بعضی بیماریهایی خاص، سایر افراد می­ توانند تحت درمان ایمپلنت قرار گیرند.

 

آیا  افراد سیگاری می­ توانند تحت درمان ایمپلنت قرار گیرند؟

اگر چه تعداد محدودی از تحقیقات اخیر نشان داده است که میزان موفقیت در افراد سیگاری و غیر سیگاری تفاوت زیادی با هم ندارند اما حجم بیشتر تحقیقات از میزان موفقیت بیشتر در افراد غیرسیگاری حمایت می­ کند. به طور کلی میزان موفقیت در افراد غیرسیگاری، بالاتر از افراد سیگاری است و آن دسته از افراد سیگاری که دارای بعضی از ژنها یا کدهای خاص ژنتیکی می ­باشند، نسبت به سایر افراد سیگاری اما بدون آن کدهای ژنتیکی، پاسخ­های غیرطبیعی بیشتری به درمان نشان می­ دهند. تحقیقات نشان داده است که اثر استعمال دخانیات بر روی ایمپلنت همانند دندانهای طبیعی زیان آور است بنابراین توصیه می­ کنیم افراد خیلی سیگاری قبل از شروع درمان ایمپلنت، مصرف سیگار خود را به کمتر از ده نخ در شبانه روز و ترجیحاً به کمتر از پنج نخ، کاهش دهند و در صورتیکه میسر باشد، بهتر است که از استعمال دخانیات اجتناب نمایند.

 

تا چه سنی مي­ توان ايمپلنت کرد؟

اصولا” ايمپلنت برای درمان بي­ دندانی افراد مسن پايه ريزی شده است ايمپلنت در افراد بالغ محدوديت سنی ندارد در دختران بعد از ۱۵ سالگی و در پسران بعد از ۱۸سالگی مي­ توان ايمپلنت دندانهای خلفی (آسیاب­ها) را انجام داد. اما برای جایگزینی دندانهای قدامی (جلو) بهتر است درمان دختران تا ۱۸ سالگی و پسران تا ۲۰ سالگی به تعویق افتد.

 

بهترين زمان برای جايگزينی دندانهای از دست رفته با ايمپلنت چه زمانی است ؟

در طی سال اول پس از ازدست­ دادن دندانها، استخوان فک تا حدود ۳۰% دچار تحليل مي­ شود. اين تحليل در دو بعد ارتفاع و ضخامت استخوان اتفاق مي­ افتد. با گذشت زمان به ويژه اگر فرد از يک پروتز متحرک نيز استفاده کند. تحليل استخوان در بعضی نواحی ممکن است آنقدر زیاد باشد که به راحتی اجازه ايمپلنت کردن را ندهد. بنابراين بهترين زمان برای جايگزينی دندانهای از دست رفته ترجیحاً در شش ماهه اول است اما اين به معنی ناموفق بودن يا عدم امکان انجام ايمپلنت در سالهای بعد نيست. اصولا” تا حجم کافی استخوان وجود داشته باشد درمان ايمپلنت به راحتی قابل انجام است.

 

چه کسی درمان ایمپلنت را انجام می ­دهد؟

درمان­های ساده توسط دندانپزشک و درمان­های پیچیده تر توسط تیم تخصصی قابل انجام است که متخصصین بر اجرا و روند درمان نظارت می­ کنند.

 

درمان ایمپلنت از نظر جراحی چگونه است و مراحل درمانی چیست؟

به طور کلی درمان ایمپلنت به دو روش کلاسیک و غیر کلاسیک قابل انجام است. لازم به ذکر و توجه است که روشهای کلاسیک برای همه بیماران قابل انجام است اما روشهای غیرکلاسیک برای همه بیماران مناسب و کارآمد نمی­ باشد و موارد استفاده از آنها نیز محدودتر است. بنابراین تنها متخصص مربوطه می­ تواند در این خصوص اظهار نظر و شما را راهنمایی نماید.

 

مراحل درمان کلاسیک ایمپلنت چیست؟

     درمان کلاسيک ايمپلنت چهار مرحله دارد :

مرحله اول، قرار دادن ايمپلنت­ ها :

در اين مرحله جراح با يک تکنيک دقيق و آرام ايمپلنت­ ها را در فک بیمار قرار مي­ دهد اگر بيمار فقط يک دندان از دست داده باشد فقط يک ايمپلنت کافی است در مقابل براي افرادي که کاملاً  بي­ دندان هستند معمولاً در هر فک بين ۴ تا ۱۰ ايمپلنت مورد نياز است.

 

مرحله دوم، دوره لازم براي اتصال و جوش خوردن استخوان با ايمپلنت:

بعد از مرحله جراحی و قرار دادن ايمپلنت­ ها بيمار مي­ بايست مدتي صبر کند تا اتصال محکمی بين ايمپلنت­ ها و استخوان ايجاد گردد. بسته به شرايط اين زمان بين ۳ تا ۶ ماه طول مي کشد. در موارد خاص اين امکان وجود دارد که بيمار به جاي دورۀ انتظار ۳ تا ۶ ماهه مدت زمان کمتر را جهت اتصال و جوش خوردن استخوان با ايمپلنت انتظار بکشد. در اين شرايط زمان انتظار مي تواند به ۶ هفته تا ۳ ماه و یا بیشتر و در موارد محدودتر (با روشهای غیرکلاسیک ) حتی به یک تا شش روز نیز کاهش يابد.

 

مرحله سوم، مرحله اتصال قسمت­هاي خارج استخوانی ايمپلنت و قالبگیری

در­اين مرحله بخشهايي از ايمپلنت بنام اباتمنت که مشابه با تاج دندانها مي­ باشند به قسمتي از ايمپلنت که در استخوان قرار دارد متصل مي شود. پس از جوش خوردن ایمپلنت با استخوان فک دو حالت وجود دارد. یا به جراحی دوم به منظور برقراری ارتباط بین قسمت کارگذاشته شده در استخوان (فیکسچر) با قطعات خارج استخوانی (اباتمنت) نیازمند هستیم که در این صورت پس از انجام جراحی مرحله دوم، می ­توان قالبگیری را شروع نمود. در حالت دوم نیازی به جراحی مرحله دوم وجود ندارد و مستقیماً می­توان قالبگیری را شروع کرد.

 

مرحله چهارم، ساخت پروتز نهایی :

پس از اتصال اباتمنت ­ها، و انجام قالبگيری، پروتز نهايي ساخته و به بیمار تحویل مي ­شود.

 

موارد و مراحل درمان غیر کلاسیک ایمپلنت کدامند؟

درمانهای غیرکلاسیک شامل موارد زیر است :

  • ایمپلنت فوری (Immediate Implant) : در این روش بلافاصله پس از کشیدن ریشه دندانها، اقدام به کاشت ایمپلنت می­ شود.
  • ایمپلنت با بارگذاری فوری (Immediate loading) : در این روش بلافاصله پس از کاشت ایمپلنت پروتز بیمار تحویل می­گردد و منتظر پایان دوره چند ماهه برای جوش خوردن ایمپلنت با استخوان فک نخواهیم ماند زیرا ایمپلنت ها به اندازه کافی قوی و با ثبات هستند.
  • ایمپلنت فوری با بارگذاری فوری (Immediate Implantation and Immediate loading) : در این روش بلافاصله پس از کشیدن ریشه دندانهای باقی مانده، اقدام به کاشت ایمپلنت می­ شود و بلافاصله پروتز بیمار نیز تحویل می­ گردد.
  • روش هدایت کاشت ایمپلنت با کامپیوتر  (Computer Guided Implant) : این روش یکی از انواع روشهای بدون بخیه یا با بخیه باشد و در آن هدایت کاشت ایمپلنت توسط کامپیوتر برنامه ریزی می ­شود. در این روش اگر منعی وجود نداشته باشد این امکان نیز میسر خواهد بود که پروتز بیمار بلافاصله پس از جراحی به بیمار تحویل می­ گردد.
  • کاشت ایمپلنت بدون برش و بخیه(Flapless Implant Placement) : در این روش بدون انجام برش در مخاط دهان، اقدام به کاشت ایمپلنت می­شود بدیهی است پس از کاشت ایمپلنت هیچگونه بخیه­ ای در دهان وجود نخواهد داشت.

 

آيا نياز به بستری شدن در بيمارستان وجود دارد ؟

بيشتر بيماران در مطب تحت بي حسي درمان مي ­شوند موارد بستري در بيمارستان بسيار کم است.

 

آيا حين قرار دادن ايمپلنت درد و ناراحتی وجود دارد؟

با توجه به بيحسي­ هاي جديد و توصيه­ های بعد از جراحي، درد و ناراحتي بيماران حداقل مي ­باشد. بيشترين بيماران جراحي ايمپلنت را ساده تر از کشيدن دندان ارزيابي مي­ کنند.

 

طول زمان جراحی چقدر است؟

به طور کلی زمان جراحی بسته به تعداد ایمپلنت­ های کاشته شده متفاوت خواهد بود برای کاشت ۸ عدد ایمپلنت در یک فک کاملاً بی دندان که استخوان حجم کافی داشته باشد زمان جراحی کمتر از ۶۰دقیقه خواهد بود چنانچه حجم کافی استخوان وجود نداشته باشد و جراحی­ های پیوند استخوان و یا جراحی پیوند استخوان در سینوسهای فک بالا همزمان با کاشت ۸ واحد ایمپلنت لازم به انجام باشد زمان جراحی حدود ۱ تا ۳ ساعت افزایش می­ یابد.

 

ميزان موفقيت ايمپلنت ­ها چقدر است؟

ميزان موفقيت کلی ايمپلنت­ ها بعد از ده سال بين کمتر از ۸۰ تا ۹۸ درصد است يعنی ده سال پس از کاشت یکصد ایمپلنت حدود ۸۰ الی ۹۸ عدد از آنها در دهان  بيماران همچنان باقی مي­ مانند. بطور کلی ميزان موفقيت در فک پائين حدود ۱ الی ۲ درصد بيشتر از فک بالا است. در صورتي که حجم استخوان کافی باشد و ايمپلنت­ ها به خوبی و با شرایط استاندارد جراحی در موقعيت مناسب گذاشته شوند و فرد از نظر عمومی سالم باشد و عادات نامطلوب نداشته باشد و رعايت بهداشت دهان نمايد و زير نظر چک­ آب ­های بعدی قرار گيرد ايمپلنت­ ها مي­ توانند در طول عمر بيمار باقي بمانند. در حال حاضر ميزان موفقيت ايمپلنت­ها هر ساله افزايش مي­ يابد.

 

اختلاف میزان موفقیت ۸۰درصد تا ۹۸ درصد بسیار زیاد است و این به معنی آن است که میزان شکست می­ تواند از ۲ درصد تا بیشتر از ۲۰ درصد متفاوت باشد. دلایل این دامنه وسیع اختلاف در میزان موفقیت یا شکست چیست؟

  • نوع ایمپلنت و خصوصیات و مشخصات فنی و دانش بیولوژی و تکنولوژی به کار رفته در ساخت اجزاء ایمپلنت در میزان موفقیت ایمپلنت­ ها موثر است.
  • موقعیت و شرایط کمی و کیفی استخوان، روابط فکی و میزان نیروهای اعمال شده بر ایمپلنت­ها در میزان موفقیت آنها موثر است.
  • شرایط سیستمیک و وضعیت بهداشت دهان و وجود یا عدم وجود چک ­آپ ­های دوره­ای در میزان موفقیت ایمپلنت­ ها موثر است.
  • بعضی عادات بیمار مانند دندان قروچه و استفاده زیاد از انواع دخانیات بر روی میزان موفقیت ایمپلنت­ ها تاثیرگذار هستند.
  • شاید مهمترین عامل امکانات، تجهیزات، دانش فنی، تجربه، ظرافت و تبحر تیم تخصصی ایمپلنت باشد. ظرافت­ها و نکات کلینیکی بسیار متعددی چه در جراحی و کاشت ایمپلنت و چه در مراحل بعدی پس از آن وجود دارد که با رعایت آنها می­ توان به حداکثر میزان موفقیت ایمپلنت­ ها دست یافت. از این نظر تیم تخصصی ایمپلنت به مراتب مهمتر و تعیین کننده ­تر از نوع ایمپلنت می ­باشد.

 

چه تعداد ايمپلنت برای درمان هر بيمار کفايت مي­ کند؟

تعداد ايمپلنت­ هاي مورد نياز براي يک فرد با بي ­دنداني کامل با فردي که خود تعدادي از دندان هايش را دارد متفاوت است ، بنابراين تعداد دندان هاي از دست رفته يک فاکتور مهم مي ­باشد. فاکتور ديگر نوع پروتز مورد انتظار بيمار است. بعضی از پروتزها هميشه ثابت مي ­مانند و بعضی ديگر حالت قفل شونده دارند يعنی اينکه بيمار مي­ تواند آنها را از دهان خارج کند زير آنها را بشويد و آنها را دوباره در دهان و در محل مربوطه بر روي ايمپلنت­ ها قفل کند. پس نوع پروتز مورد انتظار بيمار نيز فاکتور مهمي در تعيين تعداد ايمپلنت­ هاي مورد نياز است.

فاکتور مهم ديگر حجم استخوان و موقعيت دندانهاي از دست رفته است. گاه حجم استخوان اجازه مي­ دهد دو ايمپلنت بسيار بلند و قطور براي بيمار گذاشته شود که مي­ توانند فشار بسيار زيادي را به راحتي تحمل کنند اما گاهی حجم استخوان کم است و به جای دو ايمپلنت بلند و قطور مجبور هستيم چند ايمپلنت نازک و کوتاه قرار دهيم. به عنوان يک قانون هر چه تعداد ايمپلنت بيشتر باشد بهتر است اما بايد توجه داشت که شرايط هر بيمار، خاص آن بيمار است. به ازای يک دندان از دست رفته يک ايمپلنت و به ازای دو يا سه و يا چهار دندان از­دست رفته که مجاور هم باشند دو ايمپلنت لازم است. برای بيماران با بی دندانی کامل در هر فک با استفاده از ۲ تا ۴ ايمپلنت می­ توان از پروتز قفل شونده استفاده کرد و با استفاده از ۵ تا ۱۰ ايمپلنت می­ توان از پروتزهاي ثابت استفاده نمود. به طور کلی بهتر است متخصص ایمپلنت تعداد ایمپلنت­ های مورد نیاز هر فرد را با توجه به جمیع شرایط آن فرد مشخص نماید.

 

براي انجام جراحی ايمپلنت به روش معمول استخوان فک بيمار مي­بايست چه شرايطی داشته باشد؟

استخوان فک بيمار مي­بايست حجم کافي داشته باشد. يعني ارتفاع و ضخامت کافي استخوان موجود باشد.

 

چنانچه فک بیمار ارتفاع و یا ضخامت کافی استخوان نداشته باشد، چکار مي­ توان کرد؟

اين بستگی به موقعيت آناتوميک ناحيه مورد نظر دارد. مي­بايست مشخص کرد کمبود استخواني از نظر ارتفاع وجود دارد يا از نظر ضخامت و يا از هر دو نظر (ارتفاع و ضخامت با هم). در اين موارد مي­ توان از پيوندهاي استخواني که از بدن خود بيمار تهيه مي گردد (از ناحيه چانه و  دهان و يا از لگن و جمجمه) و يا از مواد پيوند استخوان مصنوعی استفاده کرد. در اين موارد معمولا لازم است از غشاءهای مصنوعی بر روی ناحيه پيوند استفاده نمود. در موارد خاص ممکن است پيوند کف سينوس فک بالا و يا جابه جايي عصب فک پائين مورد نياز باشد.

 

آیا هزینه درمانهای بازسازی استخوان شامل هزینه­ های ایمپلنت می­باشد یا خیر؟

در موارد بازسازی­های استخوانی، مواد مصرفی مانند مواد پیوند استخوان مصنوعی و انواع غشاهای قابل جذب و غیرقابل جذب و هزینه جراحی پیوند استخوان بر هزینه­ های ایمپلنت اضافه می­ گردد.

 

 چه عواملی در شکست ايمپلنت ­ها دخالت دارند ؟

ابتلا به بعضی از بیماریها، کيفيت نامناسب استخوان، استرس و فشارهای زياد از حد بر ايمپلنت­ ها، عدم رعايت بهداشت دهان، استعمال بیش از حد انواع دودهای مختلف و عدم کنترل قند خون در افراد ديابتيک می­ توانند از عوامل مهم شکست درمان­های ايمپلنت باشند. بعضی از عوامل شکست ايمپلنت­ ها بصورت ذاتي و ژنتيکی با بيمار است. اين افراد ممکن است دندانهاي طبيعی خود را نيز در سنين جواني از دست داده باشند. از طرف دیگر بعضی از عوامل شکست ایمپلنت­ ها می­تواند مرتبط با تکنیک غلط جراحی و عدم رعایت ملاحظات خاص پروتزی از سوی تیم پزشکی باشد.

یکی از عوامل دیگر شکست درمانهای ایمپلنت مصرف بعضی از انواع داروهای مصرفی جهت درمان پوکی استخوان می ­باشد. لذا این متخصص ایمپلنت است که قبل از شروع درمان با تجزیه و تحلیل شرایط کلی و جزئی بیمار، او را کاندید درمان ایمپلنت می­ کند و یا برعکس ممکن است برای او توصیه بر روشهای درمانی دیگر به جای ایمپلنت داشته باشد از این نظر مشاوره قبل از درمان با متخصص ایمپلنتولوژی مطمئن­ترین راه برای کاهش میزان شکست درمان و آسودگی خاطر بیشتر بیماران است.

 

آيا مي­ توان به جای ايمپلنت­ های شکست خورده ايمپلنت­ های جديد جايگزين نمود ؟

اگر ايمپلنتی به دلايل غير محتمل شکست خورد معمولا مي­ توان آن را با ايمپلنت ديگری جايگزين نمود. در حقيقت بيشتر بيماران راه ديگری ندارند. گاهي برای گذاشتن ايمپلنت ديگر، نياز به آماده سازي بستر استخوانی داريم که در مواردی چند ماه زمان مي ­طلبد و کاشت ايمپلنت بعدی را به تأخير مي­اندازد و در موارد زيادي مي­ توان ايمپلنت جديد را در موقعيت ديگري بکاريم. اگر شرايط استخوان اجازه دهد گذاشتن ايمپلنت جايگزين به سرعت قابل انجام است.

 

طول درمان کامل چقدر است؟

طول درمان کامل ايمپلنت مي ­تواند از يک روز تا ۹ ماه و یا بیشتر، بسته به شرايط بيمار و نوع درمان متفاوت باشد در مواردي اين امکان وجود دارد که جراحی ايمپلنت بدون ايجاد برش و بخيه انجام گيرد و پروتز بيمار نيز بلافاصله ساخته و تحويل گردد و کل درمان بیمار در عرض چند ساعت تمام ­شود. اما در مواردي که نياز به پيوند استخوان وجود دارد ممکن است درمان بيشتر از ۶ ماه به طول انجامد . طول دوره درمان هر بيمارتوسط متخصص ايمپلنت معين و به اطلاع بيمار مي­ رسد.

 

آيا از نظر زمان لازم برای جوش خوردن ايمپلنت با استخوان تفاوتی بين فک پائين و فک بالا وجود دارد؟

بله در فک پائين معمولا سه ماه برای جوش خوردن ايمپلنت ­با استخوان کافی است اما در فک بالا بدليل اينکه استخوان اسفنجي ­تر از فک پائين است ممکن است از ۴ تا ۶ ماه زمان لازم باشد.

 

آيا در طول دوره درمان بيمار بي­ دندان مي ماند؟

این بستگی به شرایط بیمار و وسعت ناحیه درمان شده دارد. وقتی وسعت ناحیه درمان شده کوچک باشد و دندانهای مجاور ناحیه بی دندانی وجود داشته باشند، می­ توان بلافاصله از پروتزهای چسب شونده استفاده کرد اما هنگامی که ناحیه جراحی وسیع باشد و همزمان با کاشت ایمپلنت ­ها، جراحی پیوند استخوان و بازسازی استخوان نیز انجام گرفته باشد بهتر است در سه الی چهار هفته اول بعد از جراحی ايمپلنت  هيچگونه فشاري توسط پروتزهای متحرک بر ناحيه جراحی و برروي ايمپلنت­ ها وارد نشود بنابراين بيمار در اين مدت در ناحيه ايمپلنت شده دندان نخواهد داشت. اما چنانچه بيماری (حتی با بي دنداني کامل) بخواهد از فردای روز جراحي دندان ثابت داشته باشد اين امکان­پذير است. در اين حالت، از ايمپلنت­ هاي موقت بين ايمپلنت­ هاي اصلي استفاده مي ­شود و دندان ثابت بر پايه اين ايمپلنت­ هاي موقت ساخته مي شود. بديهی است پس­از جوش خوردن ايمپلنت­ هاي اصلی ايمپلنت­ هاي موقت خارج مي شوند و پروتز نهايي بر روي ايمپلنت­ هاي اصلی ساخته مي ­شود در اين حالت هزينه ايمپلنت­ های موقت بر هزينه­هاي معمول بيمار اضافه مي ­گردد . چنانچه بیماری شرایط لازم برای درمان های غیر کلاسیک را داشته باشد این امکان وجود دارد که بلافاصله در همان روز جراحی دارای دندان ثابت گردد. با استفاده از تکنولوژی های دیجیتال این امکان وجود دارد که دندان های بیمار حتی قبل از شروع به جراحی و کاشت ایمپلنت ها ساخته و بلافاصله نصب گردد.

 

من سیگاری هستم و از طرفی به درمان ایمپلنت نیاز دارم نگرانی من از جوش خوردن ایمپلنت­ هایم می­باشد. چه توصیه­ هایی برای افراد مانند من وجود دارد؟

اگر شما کمتر از ۵ نخ سیگار در شبانه روز می­ کشید، شرایط شما بسیار نزدیک به افراد طبیعی است و نگران نباشید.

اگر شما در شبانه روز بین ۵ تا ۱۰ نخ سیگار می­ کشید، بهتر است آنرا به حدود ۳ نخ کم کنید.

اگر شما در شبانه روز بیش از ۱۰ نخ الی ۲ پاکت سیگار می­ کشید، باید سه هفته قبل از شروع درمان آنرا به زیر ۷ نخ کم کنید. در این صورت اگر شما استخوان کافی داشته باشید و نیازی به پیوند استخوان نداشته باشید، نگرانی جدی از جوش نخوردن ایمپلنت­ هایتان وجود ندارد.

 

با این وجود اگر ایمپلنت جوش نخورد برای من چکار می­ کنید؟

چنانچه متخصص ایمپلنت شما را کاندید درمان کند احتمال عدم موفقیت بسیار بسیار جزیی خواهد بود.

 

جوش خوردن ایمپلنت با استخوان فک چگونه مشخص می ­شود؟

اگر ناحیه جراحی در مراحل اولیه دچار عفونت شود یا به هر دلیلی مشکلی اتفاق بیفتد که مانع جوش خوردن شود، در چند هفته اول مشخص می­شود و بدن فیکسچر را پس می­ زند در این موارد ترمیم ناحیه جراحی روند طبیعی نخواهد داشت اما به طور کلی بعد از گذشت ۳ الی ۴ ماه با انجام رادیوگرافی و آزمایشات کلینیکی جوش خوردن ایمپلنت با استخوان فک قابل تشخیص خواهد بود. در مطب متخصصین حرفه ای، ابزار و دستگاه های الکترونیک خاص برای سنجش میزان جوش خوردگی ایمپلنت با استخوان وجود دارد که میزان جوش خوردگی را بصورت درصد نشان می دهد. در این صورت می­ توان اباتمنت یا قسمت بعدی را با نیروی ۳۰ الی ۳۵ نیوتن بر روی فیکسچر سفت کرد. اگر اتصال یا جوش خوردن ضعیف باشد، هنگام سفت کردن اباتمنت، قطعه درون استخوان یا فیکسچر حرکت خواهد کرد و خارج می­ شود. اگر فیکسچر بتواند نیروی ۳۰ الی ۳۵ نیوتن را تحمل کند به معنای آن است که ایمپلنت با استخوان جوش خورده است.

 

مراقبت و نگهداری از ايمپلنت­ ها چگونه است؟

بعد از کاشت ايمپلنت ­ها و ساخت پروتز نهايي در خصوص مراقبت و بهداشت ايمپلنت­ ها به شما آموزشهاي خاصي داده مي شود که مي­ بايست آنها را بدقت انجام دهيد. به طور کلی مراقبت از ایمپلنت­ های دندانی مانند مراقبت از دندانهای طبیعی است. با این تفاوت که ایمپلنت­ های دندانی بر خلاف دندانهای طبیعی دچار پوسیدگی نمی ­شوند. با این وجود خطر بیماریهای لثه­ ای برای ایمپلنت­ ها مانند دندانهای طبیعی و شاید هم کمی بیشتر باشد. لذا تمیز نگه داشتن محیط دهان عامل مهمی در سلامت طولانی مدت ایمپلنت­ های دندانی محسوب می­ شود. با استفاده صحیح و مداوم از مسواک و نخ دندان و با کمک دهانشویه­ ها محیط دهان شما باید سالم و تمیز باشد و متخصص مربوطه در وضعیت بهداشت دهان و سلامت ایمپلنت­ های شما نظارت داشته باشد. بعد از اتمام درمان ایمپلنت، به بیماران آموزش­های خاصی در خصوص روشهای مسواک کردن، نخ کشیدن و در صورت نیاز آموزش سایر وسایل بهداشتی تکمیلی داده می ­شود این آموزش­ها را باید به درستی به کار گیرید. از این رو بر اساس شرایط هر بیمار برنامه زمان بندی شده­ای برای چک آپ­ های جراحی و پروتزی آن بیمار اعلام می­ شود که لازم است طبق آن مراجعه و تحت نظر قرار گیرید. اما به طور کلی بعد از اتمام درمان ایمپلنت لازم است بیماران سالی ۲ بار برای جرم گیری و تمیز کردن حفره دهان مراجعه نمایند. بیمارانی که علاوه بر یک یا چند ایمپلنت دندانهای طبیعی خودشان را نیز دارند، باید توجه کنند که در هیچ زمانی نباید هنگام بستن دندانها روی همدیگر، ایمپلنت­ها زودتر از دندانهای طبیعی در تماس قرار گیرند. با گذشت زمان دندانها در استخوان فک دچار جابجایی و حرکت می­شوند اما ایمپلنت ­ها هیچ گونه جابجایی حتی به میزان جزئی نخواهند داشت از این رو بعد از مدتی با حرکت و جابجایی دندانهای طبیعی، ممکن است هنگام بستن دهان، ایمپلنت­ ها زودتر از سایر دندان­های طبیعی در تماس قرار گیرند. این حالت مخرب استخوان بوده و سبب شروع بیماری در استخوان اطراف ایمپلنت می­شود. بنابراین چک کردن نقاط تماس روکش­های ایمپلنت، بسیار مهم است و هرچه تعداد دندانهای از دست رفته و جایگزین نشده بیمار بیشتر باشد احتمال حرکت دندانهای باقیمانده و تغییر در نحوه چفت شدن دندانها با گذشت زمان، بیشتر می ­شود. از این رو نیاز به کنترل دقیق­تر نقاط تماس ایمپلنت­ ها در طول زمان بیشتر خواهد شد. در این شرایط لازم است حداقل سالی دو بار وضعیت تماس دندانها و روکش ایمپلنت­ ها چک و کنترل شود و در صورت نیاز تصحیح انجام گردد. این تصحیحات بسیار جزئی و بدون درد است و برای انجام آنها نیازی به بی حسی وجود ندارد. بنابراین چک آپ­های دوره­ای و تکمیلی بعد از درمان ایمپلنت را باید جدی بگیرید.

 

روش  Computer Guided Implantology یا جراحی کاشت ایمپلنت با هدایت کامپیوتر چيست؟

در موارد خاص بسته به شرايط فکي بيمار و پروتز مورد نظر، اين امکان وجود دارد که بلافاصله بعد از گذاشتن ايمپلنت­ ها پروتز بيمار بر پايه ايمپلنت­ ها ساخته و به بيمار تحويل گردد در اين حالت نياز نيست که منتظر جوش خوردن ايمپلنت با استخوان باشيم. زيرا ايمپلنت­ ها آنقدر قوي هستند که مي توانند فشارهاي فکي را به خوبي تحمل کنند. در این روش ابتدا با استفاده از برنامه­ های کامپیوتری، سی تی اسکن فک بیمار مورد تجزیه و تحلیل بسیار دقیق قرار گرفته و در محیط نرم افزاری ایمپلنت­ ها مناسب در الگوی سه بعدی فک بیمار انتخاب و نصب می­ گردند. با هدایت برنامه­ های کامپیوتری ساخت پروتز نهایی بر اساس موقعیت ایمپلنت­ ها انجام می­گیرد یعنی قبل از انجام جراحی در دهان بیمار پروتز نهایی ساخته می ­شود سپس براساس راهنمای جراحی که توسط آنالیزهای کامپیوتری ساخته و آماده شده است، اقدام به انجام جراحی می­ گردد و ایمپلنت­ ها درست در موقعیت طراحی شده در الگوی نرم ­افزاری فک در استخوان فک بیمار کارگذاری می­ شوند. به این ترتیب در عرض یک روز فاز جراحی و پروتزی بیمار به اتمام می­ رسد. بدیهی است هزینه­ های این نوع درمان نسبت به درمان معمولی ایمپلنت به طور بسیار قابل توجهی بیشتر است.

 

جراحی ايمپلنت به روشFlapless  چيست؟

در شرايط خاص اين امکان وجود دارد که جراحی کاشت ايمپلنت بدون انجام برش لثه و بخيه انجام گيرد. در اين حالت بيمار بعد از جراحی ايمپلنت هيچگونه بخيه يا زخمي در دهان خود مشاهده نمي­ کند در حاليکه ايمپلنت­ ها در فک او کارگذاري شده اند.

 

من (در یک فک یا هر دو فک) بی دندان کامل هستم و از دست دندان مصنوعی استفاده می­ کنم، آیا بعد از کاشت ایمپلنت­ ها تا زمان جوش خوردن آنها و ساخت دندانهای جدید می­ توانم از دندان مصنوعی خودم استفاده کنم؟

اگر بیمار از لحاظ کمی و کیفی استخوان مناسب و خوبی برای کاشت ایمپلنت­ ها داشته باشد، می­ تواند معمولا بعد از کشیدن بخیه­ ها از دست دندان خود استفاده کند. گاهی شرایط فکی بیمار اجازه می­ دهد که بتواند بلافاصله بعد از جراحی از دست دندان خود استفاده کند و گاهی نیز نیاز است که یکی دو هفته بیشتر صبر کند.

اگر شرایط کمی و کیفی استخوان اجازه ندهد و بیمار نیاز به بازسازی­ های استخوانی نیز داشته باشد، گاهی توصیه می­ شود بیمار تا یک الی دو ماه از دست دندان مصنوعی استفاده نکند.

بیشترین زمان انتظار و ملاحظات برای بیمارانی است که در یک فک تمام دندانهای طبیعی و ثابت را داشته ولی در فک دیگر نیاز به پیوند استخوان و کاشت ایمپلنت دارند. در این شرایط چون فشار اعمال شده از طرف فک مقابل بسیار بیشتر از حالتی است که دست دندان متحرک اعمال نیرو می کند، لذا باید استفاده از دست دندان مصنوعی با تاخیر بیشتری انجام پذیرد.

 

در این حالت اخیر آیا راهی وجود دارد که مدت زمان بی دندانی بیمار کاهش یابد؟ من به دلایل شغلی و حرفه ­ای یا به علت ­های دیگر نمی­ توانم این دوره ­ها را بدون دندان سپری کنم با این شرایط چه کاری می­ توان برای افرادی مثل من انجام داد ؟

برای بیمارانی با این شرایط اگر چنانچه شرایط فکی آنها اجازه دهد، می­توان در بین ایمپلنت­ های اصلی از ایمپلنت­ های موقت استفاده کرد در این صورت نیاز به دست دندان مصنوعی جدیدی است که بر روی ایمپلنت­ های موقت قفل می­ شوند. این ایمپلنت­ های موقت فشار و نیروهای فک مقابل را تحمل کرده و از اعمال نیرو بر روی ناحیه جراحی و محل پیوندهای استخوانی جلوگیری می­ کنند. بعد از جوش خوردن ایمپلنت­ های اصلی این ایمپلنت­ های موقتی خارج می ­گردند و روند ساخت پروتز نهایی بیمار شروع می­ شود. از آنجایی که دست دندان و ایمپلنت­ های موقت نهایتا به دور ریخته می­ شوند و هزینه­ های درمانی قابل توجهی نیز بر هزینه­ های درمانی بیمار اضافه می ­گردد، توصیه ما این است که بهتر است بیمار صبر پیشه کند.

حالت دیگری هم وجود دارد و آن این است که چنانچه در بررسی­های تیم تخصصی ایمپلنت، بیمار شرایط لازم و کافی را داشته باشد، می­ توان از روشهای پیشرفته­ تری مانند کاشت و پروتز همزمان با هم استفاده کرد.

 

من بی دندان کامل نیستم اما یک یا چند دندان در معرض دید خود را از دست داده­ ام و از پروتز متحرک استفاده می­ کنم. آیا بعد از کاشت ایمپلنت من می­ توانم از پروتز متحرک خود استفاده کنم؟

پاسخ شما شبیه به پاسخ بیمار قبلی است اما برای شما راهکارهای بیشتری وجود دارد. اگر شرایط کمی و کیفی استخوان شما خوب باشد، شما می ­توانید بلافاصله بعد از جراحی از پروتز متحرک خود استفاده کنید. اگر نیاز به پیوند و بازسازی استخوان داشته باشید بسته به شرایط فکی شما باید بعد از جراحی از چند هفته تا دو ماه صبر کنید. اگر شما نیاز به پیوند و بازسازی استخوانی داشته باشید و نخواهید این مدت بی دندان باشید، بسته به شرایط فکی و دندانی شما این امکان وجود دارد که از پروتزهای ثابت اما موقت چسب شونده استفاده کنید. به این ترتیب دندان یا دندانهای موقت شما به جای تکیه بر ایمپلنت ­های موقت بر روی دندانهای طبیعی شما تکیه می­ کنند و اینگونه از اعمال فشار و نیرو بر روی ناحیه جراحی و پیوند استخوان جلوگیری می ­شود.

 

مینی ایمپلنت چیست؟

مینی ایمپلنت­ ها از نظر نوع ماده و تکنولوژی ساخت و خصوصیات سطح آنها برای جوش خوردن به استخوان فک تفاوتی با ایمپلنت­ های نرمال ندارند. تنها تفاوت آنها با ایمپلنت­ های نرمال تفاوت در سایز یا اندازه قطر آنهاست. مینی ایمپلنت­ ها اساسا ایمپلنت­ هایی با قطر کمتر از حدود ۹/۲ میلی متر هستند. بدیهی است با کم شدن قطر ایمپلنت، مساحت سطح ایمپلنت به طور قابل توجهی کم می­ شود در این صورت مساحت سطحی از ایمپلنت که در تماس با استخوان فک قرار می ­گیرد، کاهش می­ یابد و متعاقبا میزان سطح جوش خورده بین استخوان و ایمپلنت نیز کاسته می­ شود. بنابراین استفاده از آنها در فک های قوی و محلهایی که اعمال نیرو بر آنها زیاد است می ­تواند مشکل ساز گردد. اما در فک هایی که قدرت انقباض ماهیچه­های آن کاهش یافته و یا در محل­هایی که اعمال نیرو بر آنها زیاد نباشد استفاده از آنها می­ تواند کاربرد مناسب داشته باشد. از آنجایی که علاوه بر راحت­ تر بودن روش جراحی، هزینه­ های درمانی مینی ایمپلنت­ ها نیز کمتر از ایمپلنت­ های نرمال است، لذا ممکن است بعضی از بیماران حداقل به دلایل مالی به آن تمایل داشته باشند. توصیه می ­شود بیماری که به دلایل مشخص شده توسط تیم تخصصی ایمپلنت کاندید مناسب درمان با مینی ایمپلنت ­ها نیست، حتما تحت درمان با ایمپلنت­ های نرمال قرار گیرد. در صورتی که به دلایل مالی فعلا امکان انجام درمان ایده­ آل با ایمپلنت­ های نرمال برای چنین بیماری وجود نداشته باشد، بیمار باید با آگاهی به موضوع، درمان خود را به عنوان یک درمان موقت تا شروع مرحله درمان نهایی تلقی نماید.

 

من نیاز به کاشت یک یا چند ایمپلنت دارم. هنگام خندیدن لبهای من بسیار بالا می­ رود و علاوه بر دندانهایم بخش زیادی از لثه­ ام نیز دیده می­ شود. متاسفانه منطقه بی دندانی من هم در این ناحیه قرار دارد. آیا بعد از کاشت ایمپلنت هنگام خندیدن همه چیز آنقدر طبیعی خواهد بود که ایمپلنت من قابل تشخیص نباشد؟

بیشترین مشکلات از نظر تامین زیبایی طبیعی در درمانهای ایمپلنت برای بیمارانی چون شما است. در اینگونه بیماران بیشترین مشکل زیبایی در نمای ناحیه اتصال بین لثه و روکش روی ایمپلنت و همچنین در نواحی لثه­ های بین دندانی در اطراف روکش­های روی ایمپلنت می­باشد.

به دنبال از دست رفتن دندانهای قدامی یا جلو با تحلیل استخوان فک بسیاری از بیماران بخشی از لثه خود را نیز از دست می­ دهند. برای تامین زیبایی در بسیاری از این بیماران علاوه بر جراحی و کاشت ایمپلنت و گاهی افزایش حجم استخوان از طریق جراحی پیوند استخوان، نیاز به افزایش حجم لثه از طریق انجام جراحی پیوند لثه هم وجود دارد. برای بیمارانی که دارای لثه­ های نازک هستند و از طرفی وسواس و حساسیت زیادی هم به کسب حداکثر نتایج زیبایی دارند، لازم است علاوه بر بازسازی و افزایش حجم لثه از اباتمنت­ های غیرفلزی از جنس زیرکونیوم و روکش­های بدون فلز استفاده گردد. بدیهی است این درمانهای مازاد بار مالی قابل توجهی نیز به دنبال خواهد داشت.